कृषि उत्पादन घटेकाले मधेशको आर्थिक बृद्धि १.३१ प्रतिशत मात्र

धनुषा/जेष्ठ ७ गते । मधेश कृषि क्षेत्रमा नकारात्मक प्रभाव पारेका कारणले धान, मत्स्य तथा वन क्षेत्रले दिने योगदान तुनात्मक रुपमा कम भएका कारणले चालु आर्थिक वर्षमा आर्थिक बृद्धि दर कमजोर रहने भएको छ ।

राष्ट्रिय तथ्यांक कार्यालय अन्तर्गतको तथ्यांक समन्वय कार्यालय धनुषाले बुधबार जनकपुधाममा प्रादेशिक कूल गार्हस्थ उत्पादन अनुमान सम्बन्धि समष्टिगत आर्थिक सूचकहरु सार्वजनिक गर्दै सो कुराको जानकारी दिईएको हो ।

यस पटक पर्याप्त मात्रामा पानी नपरेको कारणले धान तथा मत्स्य उत्पादनमा नकारात्मक प्रभाप पारेकाले विगत ३ वर्ष यताकै सवै भन्दा कम कूल गार्हस्थ्य उत्पादनमा १.३१ प्रतिशत आर्थिक बृद्धिदर हाँसिल हुने जानकारी तथ्यांक अधिकृत नर बहादुर कुँवरले दिनु भएको छ ।

जवकी आर्थिक वर्ष २०८०–०८१ मा मधेशमा ३.१८ प्रतिशत र आर्थिक वर्ष २०८१–०८२ मा २.७२ प्रतिशतले आर्थिक बृद्धि रहेका थिए । लगातार दुई वर्ष यता मधेशको कृषि उत्पादनमा नकारात्मक प्रभाव पारेका कारणले आर्थिक बृद्धि दर खस्कदै गएको राष्ट्रिय तथ्यांक कार्यालयले जनाएको छ । खास गरेर सिञ्चाई, रसायनिक मलको अभाव, उन्नत बीउँ विजनको उपलब्धता नहुनु नै यसको प्रमुख कारण रहेको छ ।

यसै गरि उपभोक्ता मूल्यको प्रादेशिक कूल गार्हस्थ्य उत्पादनको सवै भन्दा उच्च आर्थिक बृद्धि र वागमती प्रदेशको ५.४० प्रतिशत र दोश्रो बढी आर्थिक बृद्धि दर गण्डकी प्रदेशको ५.०१ प्रतिशत रहने तथ्यांक कार्यालयको तथ्यांकमा उल्लेख रहेको छ । चालु आर्थिक वर्षमा नेपालको कूल आर्थिक बृद्धि दर ३.८५ प्रतिशत रहने भएको छ ।

आर्थिक वर्ष २०८२–०८३ मा राष्ट्रिय बार्षिक कूल गार्हस्थ्य उत्पादन उपभोक्ताको मूल्यमा ६६ खर्ब हुने अनुमान गरिईएकोमा त्यसमा वागमती प्रदेशले ३६.७ प्रतिशत, कोशी प्रदेशले १५.८ प्रतिशत, लुम्बनी प्रदेशले १४.२ प्रतिशत, मधेश प्रदेशले १३.१ प्रतिशत, गण्डकी प्रदेशले ९.० प्रतिशत, सुदुरपश्चिम प्रदेशले ७.० प्रतिशत र कर्णाली प्रदेशले ४.२ प्रतिशत योगदान दिने प्रारम्भिक अनुमान गरिईएको छ ।

तथ्यांक सार्वजनिकीकरण कार्यक्रममा बोल्दै मधेश प्रदेशका नीति तथा योजना आयोगका अध्यझ राजकिशोर सिंहले मधेश प्रदेशमा कृषिको योगदान घट्नुका कारणले यो समस्या आएको बताउदै आउने बजेटमा कृषि, शिक्षा, स्वास्थ्य, पूर्वाधार र सामाजिक विकासलाई प्राथमिकतामा राख्ने बताउनु भयो ।

उहाँले मधेशको आर्थिक विकासका लागि कृषिमा आधारित उद्योगको स्थापना गर्ने गरि नीति ल्याउने बताउदै मधेशको विषयमा आउने तथ्यांकको समीक्षा गर्न तथा थप पुष्टिका लागि मधेश प्रदेश सरकारले तथ्यांक कार्यालय नै स्थापना गर्ने विषयमा छलफल गरिरहेको बताउनु भयो ।

धनुषाका तथ्यांक समन्वय अधिकारी शिवनारायण महतोको अध्यक्षतामा भएको सो कार्यक्रममा नेपाल पत्रकार महासंघ धनुषाका उपाध्यक्ष अवधेश कामत सहितकाले बोल्नु भएको थियो ।